به گزارش سراج24، جمله «ما به پیشرفت های خوبی رسیدیم اما بعضی اختلافات همچنان حل نشده اند» به شکل های مختلف تقریبا پس از پایان تمامی مذاکراتی هسته ای بدون دستاوردی مشخص در طول یک سال گذشته تکرار شده است. این بار نیز جان کری در روزی که قرار بود ایران و گروه 1+5 توافق جامع را امضا را کنند، در جمع خبرنگاران حاضر شد و این جمله را به شکلی متفاوت تکرار کرد. وزیر خارجه آمریکا خاطر نشان اظهار داشت: در طول چند روز گذشته در وین پیشرفت قابل توجه و واقعی کرده و طرحهای جدیدی را شاهد بودیم اما طرفین برای رسیدن به یک توافق خوب نیازمند زمان بیشتری هستند. به همین دلیل است که ایران و گروه 1+5 مذاکرات را بهمدت 7 ماه با این هدف که به یک توافق سیاسی در عرض 4 ماه برسیم، تمدید کردند» سرگئی لاورف و سایر وزرای خارجه کشورها نیز از جمله انگلیس نیز اظهارات مشابه ای را بیان کردند تا دستکم امیدها را برای رسیدن به یک توافق هسته ای زنده نگه دارند.
بىین ترتیب پس یک سال مذاکرات فشرده طرفین نه تنها حتی نتوانستند به یک توافق جامع دست یابند بکله از اعلام یک توافق سیاسی که طی چند روز گذشته بحث آن مطرح شده بود، ناکام ماندند و تنها مجبور شدند برای فرار از شکست مذاکرات، روند فعلی را برای هفت ماه دیگر تمدید کنند. بنابر گفته یکی از دیپلمات های کشورمان تعهدات دو طرف در این مدت بر اساس اقدام مشترک یا همان توافق ژنو خواهد بود که بر اساس آن غنی سازی و برنامه هستهای ایران ادامه خواهد یافت و در طرف مقابل تعلیق تحریمها نیز ادامه خواهد یافت و مبلغی که معادل 10 ماه گذشته آزاد می شد معادل همان نیز در هفت ماه آینده آزادسازی خواهد شد. دیپلماتها میگویند طرفین باید چارچوب کلی توافق را تا 10 اسفند ماه سال جاری و توافق نهایی را تا 10 تیر سال آتی شمسی منعقد کنند. گزارشها حاکی از این است که مذاکرات هستهای بعدی در 15 دسامبر (24 آذر) در مسقط در سطح معاونین وزرای خارجه و کارشناسان برگزار خواهد شد.
شاید واقع بینانه ترین اظهارات درباره مذاکرات اخیر را عباس عراقچی معاون وزیر خارجه کشورمان مطرح کرد. این دیپلمات ارشد کشورمان در گفت وگوی ویژه خبری شکبه دو با اشاره به این که هر چه مذاکرات به پیش می رود اختلافات میان گروه 1+5 بیشتر می شود و هر چه مطالب ریزتر می شود این اختلافات بیشتر می شود، تاکید کرد: هنوز درباره هیچ موضوعی توافق نکردیم اما درباره هر موضوعی راه حل و ایده ها و دیدگاه هایی وجود دارد. نحوه برداشته شدن تحریم ها و غنی سازی ایران از موضوعات کلیدی هستند اما در کنار این موضوعات، مسائل دیگری وجود دارد که آنها نیز مهم هستند که باید آنها نیز حل شوند و امیدواریم در هفته های آتی بتوانیم به توافق برسیم.» از سوی دیگر، محمد جواد ظریف با حضور در جمع خبرنگاران، گفت: ما نمیخواهیم تمام هفت ماه و هفت روز را صرف توافق کنیم. ما میخواهیم در کوتاهترین زمان ممکن به این توافق برسیم و من اعتقاد ندارم که ما به زمان بیشتری نیاز داریم. ما فقط برای مسائل فنی به مقداری زمان نیاز داریم، اما توافق سیاسی نیاز به زمان زیادی ندارد، تنها باید تصمیمات دشوار اتخاذ شده و انعطاف پذیری نشان داده شود.
اما به نظر نمی رسد مشکل برای رسیدن به توافق نبود زمان کافی بوده باشد. گرث پورتر تاریخ دان و روزنامه نگار مستقل و نویسنده کتاب « بحران جعلی: داستان گفته نشده درباره ترس از ایران هسته ای» در پایگاه تحلیلی خبری میدل ایست آی نوشت کمبود زمان دلیل ناکامی مذاکرات هسته ای نیست بلکه این مساله ریشه در سیاست خارجی آمرانه آمریکا دارد که در طول چندین دهه اخیر به دلیل برتری نظامی و اقتصادی شکل گرفته است. از سوی دیگر کارشناسان داخلی با اشاره به اینکه «عنصر زیاده خواهی» زیاده خواهی غرب هیچگاه کاهش پیدا نکرد، معتقدند: «اگر قرار باشد که منطق آمریکا و گروه غربی در 1+5 همچنان همان منطقی باشد که در یک سال اخیر حاکم بر مذاکرات بوده و بر آن اصرار دارند، تمدید مذاکرات، تطویل این نشستها را به همراه خواهد داشت».
در همین حال، بعضی کارشناسان از تمدید بلندمدت مذاکرات ابراز نگرانی کرده اند. کلسی داونپورت تحلیلگر مسایل عدم اشاعه تسلیحات کشتار جمعی از واشنگتن به کریستن ساینس مانیتور گفت: « من نگران هستم که این زمان طولانی فرصتی به مخالفان بدهد که برای رسیدن به توافق مانع ایجاد کنند.»
کنگره باز بر طبل تحریم کوبید
در حالی که بر اساس اقدام برنامه مشترک قرار شده است آمریکا تحریم های جدیدی را اعمال نکند، بعضی سناتور این کشور همزمان با اعلام تمدید توافق ژنو خواستار وضع تحریم های جدید شدند. "جان مککین" سناتور جمهوری خواه کنگره آمریکا روز دوشنبه طی سخنانی گفت که تمدید مذاکرات هستهای با ایران باید با تشدید تحریمها علیه ایران همراه باشد. همچنین "پیتر روزکام" نماینده ایالت ایلینوی در مجلس نمایندگان آمریکا طی سخنانی و پس از پایان مذاکرات هستهای میان ایران و گروه 1+5 گفت: هم اکنون زمان متوقف کردن روند مزخرف مذاکرات هستهای و اعمال تحریمهای فلج کننده علیه ایران فرا رسیده است. در مقابل جاش ارنست سخنگوی کاخ سفید گفت که اعمال تحریمهای بیشتر در حین مذاکرات به روند آن لطمه میزند. وی در ادامه افزود که باید به ایران وقت بیشتری داد تا به نگرانیها درباره برنامه هستهایش پاسخ دهد. کنگره آمریکا پیش از این نیز طی یک سال گذشته تحریم های را علیه ایران وضع کرد که خیلی معتقد هستند این تحریم ها بر خلاف توافق ژنو بود.
انتهای پیام/
